هر خانواده یک ماه از سال را ماه سلامت خودش می‌کند. هرچه برنامه ملی برای اعضای خانواده سررسید کرده، با نوبت آماده در پایگاه سلامت محله انجام می‌شود، و هر جواب غیرطبیعی تا رسیدن به پزشک دنبال می‌شود. یازده ماه دیگر، اپ ساکت است.
فقط ۲۰.۴ درصد شرکت‌کنندگان ایراپن سر موعد پیگیری برمی‌گردند ۴۰. ماه سلامت تقویم ملی را عوض نمی‌کند؛ آن را برای هر خانواده به یک ماه، یک نوبت، و یک پیگیری تا آخر تبدیل می‌کند.
خانواده یک بار ماهش را انتخاب می‌کند. کارهایی که تا یک سال بعد سررسید می‌شوند، به همان ماه جلو می‌آیند. یک بار برنامه‌ریزی، یک بار رفت‌وآمد.
برای هر کار، روز و ساعت و پایگاه پیشنهاد می‌شود. خانواده فقط تأیید یا جابه‌جا می‌کند. اگر کسی نیامد، نوبت تازه خودکار ساخته می‌شود.
جواب غیرطبیعی یک کارت آرام در اپ است، با نوبت قدم بعد. اگر کاری نشد، نردبانی از پیامک تا تماس مراقب سلامت راه می‌افتد.
زودتر آری، دیرتر هرگز. ماه سلامت هیچ کاری را از موعدش عقب نمی‌اندازد. کاری که پیش از ماه انتخابی سررسید شود، یادآوری سر موعد خودش را می‌گیرد، و کار عقب‌افتاده همین حالا انجام می‌شود. این قاعده از یک شکست واقعی آمده: در یک نظام بیمه آمریکایی، نامه سالانه‌ای که همه خدمات را یک‌جا فهرست می‌کرد، ماموگرافی به‌موقع را ۲۲ تا ۷۶ درصد کمتر از یادآوری سر موعد آورد ۱۶.
فراخوان پیامکی در مقیاس کل کشور، ثبت بی کاغذ، هویت دیجیتال و شبکه بهورزی، همه یک بار در ایران کار کرده‌اند. ماه سلامت این تکه‌ها را برای غربالگری سالانه کنار هم می‌گذارد.
فشار خون ثبت‌شده در بسیج ملی ۱۳۹۸، با ۴۰ هزار ایستگاه و بی کاغذ. ۲.۳ میلیون فشار خون تازه پیدا شد؛ هدف ۲۰ میلیون بود. ۴۲
پیامک در همان بسیج. به کسی که تا یک ماه نیامد، دوباره پیامک رفت؛ همان منطق ماه سلامت. ۴۳
نفر در ۴۲ روز غربال الکترونیک کرونا شدند، با خوداظهاری آنلاین، پرونده سیب و تماس ۴۰۳۰. ۴۴
نفر با دعوت پیامکی بر پایه کد ملی دز اول واکسن را زدند؛ پیام یک هفته قبل با روز و مرکز، و یک روز قبل با پرسش «فردا می‌توانید؟». ۴۵ ۴۶
درصد نسخه الکترونیک، در یک سال پس از اینکه قانون بودجه ۱۴۰۱ آن را تکلیف کرد. ۴۷
نفر پرونده الکترونیک سلامت دارند (شهریور ۱۴۰۲). ثبت کاغذی در سطح اول از مهر ۱۳۹۵ ممنوع است. ۴۸
کاربر احرازشده با کد ملی و شاهکار در پنجره ملی خدمات دولت. ماه سلامت ثبت‌نام تازه لازم ندارد. ۴۹
بهورز در ۱۹ هزار خانه بهداشت. پله انسانی نردبان از قبل سر کار است. ۵۰
مبدا چهارم اطلاعات بخش خودمراقبتی است که البته در این بخش بلوغ خوبی نداریم.
لنگر قانونی: ماده ۶۹ برنامه هفتم. وزارت بهداشت مکلف شده ظرف دو سال «سامانه‌های خودمراقبتی» را به سامانه‌های سطح اول و پایگاه ملی سلامت وصل کند، و شهروند در همین ماده «مالک اصلی اطلاعات» نامیده شده است. ماه سلامت اجرای همین تکلیف در سمت شهروند است، نه طرحی موازی. ۵۱
درصد مردان و زنانی که در پایلوت ایراپن سر موعد پیگیری برگشتند. پرخطرها از همه کمتر. ۴۰
پوشش ارزیابی خطر قلبی در گسترش اولیه ایراپن، در حالی که ۷۴ درصد فشارخونی‌های درمان‌شده کنترل داشتند. درمان کار می‌کند؛ رساندن آدم‌ها به خدمت نه. ۵۲
از کسانی که آزمایش مدفوعشان در برنامه یک استان مثبت شد، کولونوسکوپی با گزارش ثبت‌شده داشتند. حلقه پیگیری همین‌جا می‌شکند. ۵۳
در تنها کارآزمایی ایرانی روش دعوت، نامه ۲۷ درصد و پیامک ۲۲.۵ درصد مشارکت آورد. پس دعوت اول رسمی و شخصی است، در اپ و کارپوشه پیام ایران، و پیامک برای یادآوری. ۵۴
حدود ۱۹ میلیون نفر اینترنت ندارند و بخش بزرگی از سالمندان گوشی ساده دارند؛ همان گروه پرخطر. هر کاری در ماه سلامت با پیامک و تماس هم انجام‌شدنی است. ۵۵
هیچ‌کدام سلیقه نیست. زیر هر قاعده، کارآزمایی یا برنامه‌ای آمده که آن را پشتیبانی می‌کند.
دعوت همیشه با روز، ساعت، پایگاه و نام مراقب سلامت می‌آید. تأیید یا جابه‌جایی یک لمس است.
نامه با نوبت ثابت در برابر دعوت باز، شرکت در غربالگری دهانه رحم را ۱.۶۱ برابر کرد ۲۱. در بارسلون نوبت آماده و یک یادآوری به ۸۷ درصد شرکت رسید ۳۶. در مرور برنامه‌های سازمان‌یافته، نوبت تعیین‌شده برای روده بزرگ ۱.۷۹ برابر دعوت باز اثر داشت ۲۰، و وقتی انگلستان خود آزمایش مدفوع را ساده‌تر کرد، شرکت بیش از ۷ واحد درصد بالا رفت ۶.بار دوباره نوبت گرفتن روی دوش خانواده نمی‌افتد. اپ خودش نوبت بعدی مشخص را می‌سازد.
در کارآزمایی ملی انگلستان، نوبت دوم آماده برای غایبان ماموگرافی حضور را از ۱۲ به ۲۲ درصد رساند، روی ۲۶ هزار زن ۲۲.بین دو سررسید پیامی نمی‌آید. پیش از هر نوبت فقط دو یادآوری کوتاه: سه روز و یک روز قبل، با قاب «برای شما رزرو شده».
یادآوری دوم و سوم در کارآزمایی ۱۶۴ هزار نفره تقریبا چیزی اضافه نکرد ۲۴ و پیام ماهانه در ۲۶۲ هزار نفر اثری نداشت ۲۵. بهترین نسخه در دو مگااستادی، دو پیام «رزرو شده برای شما» یا «منتظر شماست» بود ۱۷ ۱۸.جواب غیرطبیعی با زبان «نیاز به بررسی بیشتر» می‌آید، اول علت شایع و ساده، بعد قدم بعد، و نوبتش همان‌جا. بی شمارش معکوس، بی نمره سلامت.
زنانی که جواب مثبت کاذب ماموگرافی گرفتند، سه سال بعد هنوز آسیب روانی گزارش می‌کردند ۳۴.هر عدد از متن خود مقاله یا بیانیه رسمی خوانده شده. اطمینان به علیت در همه یکسان نیست و هر جا مطالعه قبل و بعد یا مشاهده‌ای است، گفته شده.
«نامه تولد» یک بیمه آمریکایی همه خدمات سال را یک‌جا می‌گفت. هرچه فهرست بلندتر، ماموگرافی کمتر. پس ماه سلامت نوبت می‌دهد، نه فهرست، و هر بار فقط کار بعدی را نشان می‌دهد. ۱۶
سامانه پیامکی ملی رواندا فقط جایی اثر داشت که آموزش و نظارت و تجهیزات کنارش بود. پس پله آخر نردبان همیشه مراقب سلامت است. ۱۰
پرتال ملی هند ۳۸۸ میلیون غربالگری فشار خون ثبت کرد، ولی در یک بررسی مستقل روستایی فقط ۲.۱ درصد مردم گفتند غربال شده‌اند. پس داشبورد ملی سنجش مستقل نمونه‌ای هم دارد. ۹
اکتبر صورتی و کارزارهای مشابه رفتار را پایدار عوض نکردند. فرق ماه سلامت: ماه برای هر خانواده جداست، با نوبت واقعی و پیگیری فردی. ۳۷
معاینه سالانه متابولیک ژاپن با جلسه راهنمایی، اثر ماندگاری بر وزن و فشار و قند نداشت. ارزش در پیگیری جواب غیرطبیعی تا شروع درمان است. ۳۹
هیچ برنامه ملی پیدا نشد که با رضایت فرد به خویشاوند خبر بدهد، و یک کارآزمایی کوچک فشار خون منفی بود. پس «همراه سلامت» در ماه سلامت آزمایشی است و در پایلوت سنجیده می‌شود. ۳۰
علی ۴۲ ساله، مریم ۳۹ ساله، پدرجان ۶۸ ساله که گوشی هوشمند ندارد، و سارا ۴ ساله. ماه سلامتشان اردیبهشت است.
تنها پیام پیش از ماه: نوبت‌های آماده اردیبهشت رسید. علی با یک لمس همه را تأیید کرد و نوبت سارا را یک روز جابه‌جا کرد.
ماه سلامت. دو نوبت در پایگاه سلامت محله برای ۱۳ کار. پدرجان که گوشی ساده دارد، یادآوری‌ها را پیامکی گرفت.
آزمایش مدفوع پدرجان مثبت شد. نردبان پیگیری تا تماس مراقب سلامت رفت، نوبت کولونوسکوپی گرفته شد، جواب ۵ خرداد آمد: یک پولیپ کوچک که همان‌جا برداشته شد.
سکوت. هیچ اعلان و پیامکی.
یک استثنای فصلی: واکسن آنفلوانزای پدرجان، چون واکسن فصل خودش را دارد و منتظر اردیبهشت نمی‌ماند.
سکوت. اگر چیزی نگرانشان کند، بخش «چیزی نگرانم کرده» در اپ هست؛ ولی خودش هرگز پیام نمی‌دهد.
طرح مفهومی است و متن‌ها پیشنهادی‌اند؛ متن نهایی هر پیام را کمیته علمی تأیید می‌کند. نام‌ها ساختگی‌اند.
برای دیدن صفحه‌های بعد، به چپ بکشید
هر بزرگسال خودش تصمیم می‌گیرد چه چیزی برای خانواده دیده شود. شما فقط می‌بینید کارش انجام شده یا نه.
با رضایت ثبت‌شده او در پایگاه سلامت، نوبت‌هایش را شما می‌گیرید. پیامک‌ها همچنان به گوشی خودش هم می‌رود.
رنگ‌ها ظرفیت پایگاه سلامت محله شماست. نقطه نارنجی: ماه تولد علی.
پایگاه محله در این ماه خلوت‌تر است و با امتحان‌های خرداد هم تداخل ندارد.
زودتر آری، دیرتر هرگز. اگر کاری پیش از اردیبهشت سررسید شود، سر موعد خودش خبرتان می‌کنیم.
همه ۱۳ کار ماه سلامت ۱۴۰۶ انجام شد. ماه سلامت بعدی: اردیبهشت ۱۴۰۷.
پایگاه سلامت شماره ۴، علی و مریم و پدرجان. از ساعت ۱۰ دیشب ناشتا.
علی و پدرجان از ساعت ۱۰ شب ناشتا باشند. کیت آزمایش مدفوع پدرجان همان‌جا داده می‌شود. کارت ملی همراه داشته باشید.
این عددها برای امسال کافی است. اپ تا سال بعد درباره‌شان چیزی نمی‌پرسد. پیگیری بعدی طبق برنامه ملی: ۱۲ ماه دیگر.
این به معنی سرطان نیست. بیشتر کسانی که این آزمایششان مثبت می‌شود علت ساده‌تری دارند. برای اطمینان، یک کولونوسکوپی لازم است.
بیشتر وقت‌ها علتش ساده است: رفلاکس، معده حساس، یا عفونت هلیکوباکتر که درمان دارد.
همین هفته پزشک خانواده را ببینید اگر بالای ۴۵ سال دارید، یا همراهش کاهش وزن بی‌دلیل، سیری زودرس، سختی بلع یا استفراغ مکرر است.
در ایران وزن بیشتری دارد۱۳ کار برای ۴ نفر، در ۲ نوبت. یک پیگیری هم با خیال راحت بسته شد.
تا اردیبهشت ۱۴۰۷ از ما خبری نمی‌شنوید، مگر خودتان بخواهید.
پنج سطح. هر سطح از ارزان‌ترین و آرام‌ترین کانال شروع می‌کند و فقط اگر کاری نشد پله بعد را می‌زند. هر اقدام فرد، نردبان را همان‌جا می‌ایستاند.
کاری سررسید نشده
ماه سلامت نزدیک است
جواب غیرطبیعی که قدم بعد دارد ولی فوری نیست: آزمایش مدفوع مثبت، قند ۱۰۰ تا ۱۲۵، فشار نیازمند ویزیت دوم، پاپ غیرطبیعی
جوابی که دستورالعمل برایش مهلت چندروزه گذاشته، مثل فشار خون مرحله دو یا جواب بحرانی آزمایشگاه
پاسخی در پرسشنامه سلامت روان که فکر آسیب به خود را نشان دهد، یا علامت خطری که خود فرد زد
چرا این ترتیب: پیامک تقریبا همان اثر تماس تلفنی را با کمتر از نصف هزینه دارد ۳۸، ولی تماس انسانی قوی‌ترین پله است ۱۹. در فراتحلیل ۷۳ کارآزمایی، یادآوری تنها به بیمار ۳ واحد درصد اثر داشت و همراهی یک آدم ۱۸ واحد ۱۵. در بولیوی، تماس خودکار صوتی همراه با بازخورد به یک همراه، پاسخ‌دهی را از ۴۴.۹ به ۶۲ درصد رساند ۴۱.
مراقب سلامت دیگر دنبال اسم در دفتر نمی‌گردد. پنل می‌گوید امروز به چه کسی زنگ بزند، چرا، و تا حالا چه پیامی رفته است. همه از سامانه سیب.
| فرد | پیگیری | سطح | |
|---|---|---|---|
| زهرا م.، ۵۴ | فشار مرحله دو، ویزیت دوم | فوری | تماس |
| حسن کاظمی، ۶۸خودش «۲» زد: کمک می‌خواهم | کولونوسکوپی پس از آزمایش مدفوع | پیگیری | تماس |
| مهدی ر.، ۴۷ | قند ناشتا ۱۳۴، آزمایش دوباره | پیگیری | نوبت |
| فاطمه ج.، ۳۶ | پاپ غیرطبیعی، ارجاع ماما | پیگیری | تماس |
| خانوار احمدی، ۵ نفر | ماه سلامت، هنوز بی نوبت | دعوت | نوبت پیشنهادی |
وقتی ماهی پر شود، اپ به خانواده‌های تازه ماه خلوت‌تر را پیشنهاد می‌دهد.
ستاد و دانشگاه و شبکه، هر کدام همان نما را در سطح خودشان می‌بینند. کنار هر عدد ثبت‌شده، سنجش مستقل نمونه‌ای هم هست، چون عدد پرتال با عدد واقعی یکی نیست.
این نما به ستاد می‌گوید هر پله چقدر می‌ارزد، و کجا پول تماس انسانی بیشترین جان را می‌خرد.
| برنامه | انجام از سررسید | پیگیری باز |
|---|---|---|
| فشار خون و خطرسنجی | ۸۱٪ | ۳.۱٪ |
| آزمایش مدفوع | ۶۴٪ | ۵.۸٪ |
| دهانه رحم | ۵۸٪ | ۴.۲٪ |
| معاینه پستان | ۶۶٪ | ۲.۰٪ |
| سلامت روان | ۷۴٪ | ۱.۴٪ |
همه عددهای این دو پنل نمایشی‌اند و فقط شکل داشبورد را نشان می‌دهند. اولین عدد واقعی از پایلوت می‌آید.
هر کدام یا کنار یک شاهد نشسته، یا صریح گفته شده که آزمایشی است و در پایلوت سنجیده می‌شود.
پیشنهاد ماه سلامت با ظرفیت واقعی پایگاه محله. شبکه بهداشت برای اولین بار بار سالانه‌اش را از پیش می‌بیند و هموار می‌کند.
هر مراجعه به پایگاه، همه کارهای سررسیده خانواده را همان‌جا انجام می‌دهد. پدر برای فشار می‌آید و کیت آزمایش مدفوعش را هم می‌گیرد.
برای سالمند و روستا و گوشی ساده. یک عدد می‌فرستند و کار به نوبت یا به یک آدم می‌رسد. اینترنت و اپ شرط نیست.
تماس خودکار به فارسی، ترکی آذربایجانی، کردی، لری، عربی، بلوچی و گیلکی و مازندرانی. برای کسی که خواندن پیامک برایش سخت است.
پله آخر و اختیاری: کسی که خود فرد انتخاب کرده، فقط وقتی کاری جدی عقب افتاده، بی جزئیات پزشکی. در خانواده ایرانی طبیعی است، ولی سابقه ملی ندارد.
فرزند با رضایت ثبت‌شده والد، ماه سلامت او را مدیریت می‌کند. پیام‌ها همچنان به خود والد هم می‌رسد.
هر متن پیامک و اعلان، پیش از سراسری شدن، روی گروه‌های تصادفی سنجیده می‌شود. متن برنده را داده انتخاب می‌کند، نه سلیقه.
برای کسی که سال قبل نیامد، یک جمله مهربان به جای سرزنش. بی قاب ترس و بی مقایسه با دیگران.
برای مرد ۱۵ تا ۵۰ ساله، کارت کمربند و کلاه ایمنی و خواب‌آلودگی پشت فرمان. حوادث جاده در مردان ایرانی رتبه سوم مرگ است.
ماه سلامت یک لایه نازک است. داده در سامانه‌های ملی می‌ماند، در داخل کشور، و مال وزارت بهداشت است. قاعده‌ها را کمیته علمی می‌نویسد، نه برنامه‌نویس.
هر سن، فاصله، آستانه و متن پیام یک سطر نسخه‌دار در قاعده‌نامه است که کمیته علمی تأیید می‌کند. دستورالعمل که عوض شود، اپ با یک انتشار عوض می‌شود.
هر بار که کسی پرونده‌ای را می‌بیند، در دفتر دسترسی ثبت می‌شود و خود فرد می‌تواند ببیند چه کسی و کی پرونده‌اش را دیده.
اپ اندروید و آیفون، وب سبک برای گوشی‌های قدیمی، و پیامک و تماس صوتی برای کسی که هیچ‌کدام را ندارد.
پایلوت طوری طراحی می‌شود که نتیجه‌اش برای کمیته علمی قانع‌کننده باشد: پایگاه‌ها به نوبت و تصادفی وارد می‌شوند و هر گروه، کنترل گروه بعدی است.
| سنجه | پایه امروز | هدف پیشنهادی پایلوت | چرا مهم است |
|---|---|---|---|
| پایبندی به پیگیری مبتنی بر خطر | ۲۰.۴ درصد ۴۰ | ۵۰ درصد | گره اصلی برنامه ملی |
| آگاهی از فشار خون بالا در جمعیت تحت پوشش | ۵۹.۲ درصد | ۷۵ درصد | بزرگ‌ترین نشتی قلب و سکته |
| کولونوسکوپی ثبت‌شده پس از آزمایش مدفوع مثبت | حدود ۲۰ درصد، در یک استان ۵۳ | ۸۰ درصد تا ۶۰ روز | غربالگری بی پیگیری، جان نمی‌خرد |
| پوشش ارزیابی خطر قلبی در جمعیت ۳۰ سال به بالا | ۳۰ درصد ۵۲ | ۶۰ درصد | اولین گلوگاه برنامه ملی |
| خانوارهای دارای ماه سلامت در منطقه پایلوت | صفر | ۶۰ درصد | پوشش، شرط اثر جمعیتی |
| پیام به ازای هر خانوار در سال | نامعلوم | کمتر از ۸ | سنجه سکوت؛ اپ نباید پرحرف شود |
| «اپ مرا نگران نکرد»، در پیمایش کاربران | نامعلوم | بیش از ۸۰ درصد | اضطراب، هزینه پنهان غربالگری است |
هدف‌ها پیشنهاد اولیه‌اند و با کمیته علمی نهایی می‌شوند. عدد آگاهی فشار خون از پیمایش استپس ۲۰۱۶ است.
بقیه کارها، از طراحی تا ساخت، با تیم اجرایی است.
اپ زیر نام کدام معاونت منتشر شود، و مالک داده و قاعده‌نامه کیست؟ پیشنهاد: معاونت بهداشت، با کمیته علمی برای قاعده‌نامه.
مجوز خواندن پرونده و نوشتن نوبت و نتیجه، از راه درگاه رسمی و با ثبت هر دسترسی.
یک دانشگاه علوم پزشکی و یک شهرستان، ترجیحا با شبکه بهداشت فعال و یک بیمارستان آموزشی برای پیگیری سطح دو.
از کدام ردیف، و آیا خط کوتاه دولتی برای پیامک دوطرفه در اختیار طرح قرار می‌گیرد؟
رضایت آگاهانه برای خبر دادن به همراه، به چه شکل و در کجا ثبت شود تا از نظر حقوقی محکم باشد؟
کدام مرکز تحقیقاتی ارزیابی پایلوت را بر عهده بگیرد تا نتیجه، از سازنده طرح مستقل باشد؟
نسخه الکترونیک وقتی در یک سال سراسری شد که قانون بودجه تکلیفش کرد ۴۷. ماه سلامت هم برای گسترش ملی، یک ابلاغ وزیر یا بند تکلیفی در بودجه می‌خواهد که اجرای ماده ۶۹ برنامه هفتم را به آن گره بزند.
عددها از چکیده یا متن کامل مقاله، یا متن بیانیه رسمی خوانده شده‌اند. منابع برنامه ملی ایران در بخش منابع بررسی تطبیقی آمده‌اند.